Organizacja, ekonomika i problemy społeczne
Lech Goraj, Wojciech Jagła
Gospodarstwo rolne, prowadzenie działalności rolniczej a obowiązek ubezpieczenia we KRUS
(...) Można uznać, że obowiązek ubezpieczenia w KRUS powinien zachodzić wówczas, gdy prowadzenie gospodarstwa pozwala na uzyskiwanie dochodów stanowiących zasadnicze źródło utrzymania rolnika. Ale czy tak jest w rzeczywistości? Czy znaczny przyrost ubezpieczonych (o 47,9%) i płatników składek (o 62,2%) w latach 1996-2002 w gospodarstwach najmniejszych ‑ poniżej 1 ha przeliczeniowego ‑ i żywiołowy wręcz w grupie 1-2 ha przeliczeniowych (o 81,4% i o 69,4%) jest odzwierciedleniem tej relacji, czy wyrazem wzrostu bezrobocia i czy samego tylko bezrobocia? Wspomnianą już wcześniej informację o zmniejszeniu o 21% ogólnej liczby gospodarstw prowadzących działalność gospodarczą należy uzupełnić o istotne spostrzeżenie, że tylko 74,2% ogółu gospodarstw w 2002 r. prowadziło działalność rolniczą (tabela 5). 25,8%, czyli co czwarte gospodarstwo rolne takiej działalności nie prowadziło... (s. 5-25)
Ochrona zdrowia i rehabilitacja w rolnictwie
Henryk Jaworski, Wacław Majczak
Postępowanie regresowe i prewencyjne KRUS w latach 2003-2004
(...) W latach 1993-2004 Kasa zakwestionowała jakość ponad 350. typów maszyn i urządzeń oraz innych wyrobów, których wady były wyłączną, główną lub towarzyszącą błędom użytkowania przyczyną wypadków. Wadliwość tych wyrobów, a właściwie zawodność bezpieczeństwa ich użytkowania, powstała z winy producentów, bowiem podczas uruchamiania produkcji danego wyrobu nie zostały uwzględnione wymagania z zakresu ergonomii i bezpieczeństwa pracy. W postępowaniach regresowych Kasa zakwestionowała jakość 40. wyrobów wprowadzonych na rynek przez 24. dostawców. Wystąpienia prewencyjne Kasa podjęła wobec 33. dostawców 60. wyrobów wywołujących zagrożenia lub powodujących wypadki ... (s. 26–33)
Ustawodawstwo i orzecznictwo
Marek Ciepliński
Renty inwalidzkie w rolnictwie – fakty i mity
W dyskusji nad przyszłością systemu ubezpieczenia społecznego rolników jednym z zarzutów formułowanych pod jego adresem jest zbyt wysoki, bo sięgający jeszcze w III kwartale 2004 r. 43%, udział rent inwalidzkich w całym portfelu rolniczych świadczeń emerytalno-rentowych. Jest to istotnie duży odsetek w porównaniu z innymi systemami ubezpieczenia społecznego, chociażby systemem pracowniczym, w którym udział ten wynosi odpowiednio 32% i uważany jest za zbyt wysoki. Jakie są przyczyny tego stanu rzeczy? Czy tak stawiane zarzuty były słuszne? Odpowiedź na te pytania wymaga głębszej analizy genezy i rozwoju systemu rent inwalidzkich dla rolników – co jest celem niniejszego opracowania... (s. 34-51)
Igor Sadowski
Wykaz wybranych aktów prawnych związanych z działalnością KRUS z IV kw. 2004 r.
Ubezpieczenia na świecie
Barbara Tryfan
Ubezpieczenia społeczne rolników austriackich na tle rozwoju obszarów wiejskich
(...) Historia systemu ubezpieczeń społecznych rolników austriackich stanowi swoisty związek między znaczeniem rolnictwa w gospodarce narodowej a warunkami bytu ludności rolniczej. Będąc pewnego rodzaju kontraktem pokoleń, system ten umożliwiał łagodne przechodzenie z kurczącego się sektora rolnego do innych dziedzin gospodarki. Od połowy lat siedemdziesiątych XX wieku udział ludności rolniczej spadł w Austrii od 10% do 4% ogółu zatrudnionych. Podejmowano sukcesywnie różne środki zaradcze, by przeciwdziałać biedzie i bezrobociu utajonemu osób przekazujących nierentowne warsztaty produkcyjne w ręce młodych, sprawniejszych właścicieli... (s. 59-78)
Recenzje i noty
Elżbieta Bochińska
Działalność Rady Ubezpieczenia Społecznego Rolników w 2003 roku
Rada Ubezpieczenia Społecznego Rolników funkcjonująca na podstawie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników i reprezentująca interesy ogółu ubezpieczonych i świadczeniobiorców, jako organizacja współodpowiedzialna za wrażliwy społecznie obszar spraw z zabezpieczenia społecznego ludności rolniczej, w 2004 roku prowadziła wiele intensywnych prac. Ich główny kierunek wyznaczała reforma systemu ubezpieczenia społecznego rolników (s. 79-84)
Robert Korsak
Sektor żywnościowy Polski w 2003 roku
Co roku Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej publikuje „Analizę produkcyjno-ekonomiczną sytuacji rolnictwa i gospodarki żywnościowej”, ostatnia dotyczy roku 2003. Analiza zjawisk i procesów w danym roku prowadzona jest z uwzględnieniem lat wcześniejszych, przeważnie 1988/1999-2003, w niektórych wypadkach uwzględniono rok 2004; obejmuje zatem cały okres tzw. transformacji ustrojowej (...) Z badań IERiGŻ wynika, iż w okresie 2000-2004 nastąpił ponad 5% spadek realnej wartości budżetowego finansowania ubezpieczenia społecznego rolników. Świadczenia społeczne (emerytury itp.) dla rolników nie służą stymulowaniu rozwoju rolnictwa (nie mogą być traktowane jako instrument aktywnej polityki rolnej), aczkolwiek wiadomo, że rodziny chłopskie przeznaczają znaczną ich część na potrzeby gospodarstw. Szacuje się, że około 1/3 krajowych środków socjalnych wykorzystuje się w gospodarstwie dla celów produkcyjnych... (s 85-114)
Dokumentacja i statystyka
pod redakcją Zbigniewa Czajki
Trzy zestawienia tabelaryczne, w układzie województw:
1. Rolnicze emerytury i reny w 2004 roku.
2. Przeciętna miesięczna liczba osób objętych ubezpieczeniem społecznym rolników w 2004 r.
3. Liczba świadczeń jednorazowych wypłaconych przez KRUS.

zaawansowane


















Kwartalnik Nr 1(25)2005