ZADANIA KRUS

A- A A+

Zawieszenie (zmniejszenie) emerytury/renty rolniczej w związku z osiąganiem przychodu przez emeryta/rencistę

Osiąganie przez emeryta lub rencistę, który ma ustalone prawo do emerytury rolniczej lub renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy albo do renty rodzinnej, przychodów z tytułu wykonywania działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego (dotyczy również przychodów uzyskiwanych z tytułu działalności wykonywanej za granicą) może spowodować zawieszenie rolniczych świadczeń emerytalno-rentowych lub ich zmniejszenie (dot. części uzupełniającej tych świadczeń).

Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników w art. 34 ust. 1 stanowi, iż prawo do emerytury lub renty rolniczej z ubezpieczenia ulega zawieszeniu na zasadach określonych w art. 103-106 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Jednocześnie ustawa ta gwarantuje, iż zawieszeniu nie podlega część składkowa emerytury lub renty rolniczej bądź nadwyżka świadczenia emerytalno-rentowego ponad 95% emerytury podstawowej (w przypadku świadczeń przyznanych przed dniem 01 stycznia 1991 r.) lub ponad 85% emerytury podstawowej (w przypadku rent rodzinnych).

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. prawo do emerytury lub renty ulega zawieszeniu lub świadczenia te ulegają zmniejszeniu w przypadku osiągania przychodu (np. z tytułu zatrudnienia, służby, innej pracy zarobkowej lub prowadzenia pozarolniczej działalności) przekraczającego tak zwane dopuszczalne kwoty obliczane od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa GUS (przeciętne miesięczne wynagrodzenie w czwartym kwartale 2020 r. wyniosło 5 457 zł 98 gr). Przepisy dot. zawieszenia (zmniejszenia) emerytury/renty stosuje się również do emerytów/rencistów osiągających przychód z tytułu działalności wykonywanej za granicą.

Jeśli osiągane przez emeryta lub rencistę przychody nie przekraczają 70% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (od dnia 01 marca 2021 r. – 3 820 zł 60 gr), świadczenie jest nadal wypłacane w dotychczasowej wysokości.

Natomiast przychody przekraczające kwotę 3 820 zł 60 gr, a nie przekraczające kwoty stanowiącej 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (od dnia 01 marca 2021 r. – 7 095 zł 40 gr), powodują zmniejszenie części uzupełniającej (części wynoszącej 95% emerytury podstawowej w przypadku świadczeń przyznanych przed 01 stycznia 1991 r. lub 85% emerytury podstawowej w przypadku rent rodzinnych) o kwotę przekroczenia, ale nie więcej niż o maksymalną kwotę zmniejszenia ustaloną dla danego świadczenia (646,67 zł oraz 549,71 zł dla rent rodzinnych, do których uprawniona jest jedna osoba).

W razie osiągania przychodu przekraczającego kwotę 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (od dnia 01 marca 2021 r. – 7 095 zł 40 gr) ulega zawieszeniu część uzupełniająca rolniczego świadczenia emerytalno-rentowego.

Bez względu na wysokość osiąganego przychodu nie podlegają zawieszeniu ani zmniejszeniu świadczenia osób, które mają ustalone prawo do emerytury rolniczej i osiągnęły powszechny wiek emerytalny, który wynosi 60 lat – dla kobiety i 65 lat – dla mężczyzny. Emeryci ci mogą zarobkować bez ograniczeń. Natomiast pozostali emeryci (pobierający tzw. emeryturę rolniczą „wcześniejszą”) muszą liczyć się z zawieszeniem (zmniejszeniem) części uzupełniającej pobieranej przez nich emerytury rolniczej, w przypadku osiągania przychodu przekraczającego określone wyżej progi zarobkowe.

Natomiast na wysokość renty rodzinnej pobieranej przez uczniów gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych, oraz studentów, do czasu ukończenia 26 lat, nie mają wpływu przychody w związku z wykonywaniem umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, stosuje się przepisy dotyczące zlecenia.

Na zawieszenie (zmniejszenie) emerytury/renty rolniczej nie mają wpływu dochody z działalności rolniczej, jednakże fakt nie zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej decyduje o zawieszeniu (ograniczeniu wysokości) części uzupełniającej emerytury/renty rolniczej.

Podstawy prawne:

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS /tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 291/.

Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników /tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 266/.

Komunikat Prezesa GUS z dnia 09 lutego 2021 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w czwartym kwartale 2020 r. /M.P. z dnia 09 lutego 2021 r. poz. 136/.

Komunikat Prezesa ZUS z dnia 15 lutego 2021 r. w sprawie kwot przychodu odpowiadających 70% i 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za IV kwartał 2020 r. stosowanych przy zmniejszaniu albo zawieszaniu emerytur i rent /M.P. z dnia 18 lutego 2021 r. poz. 195/.

oprac. Biuro Świadczeń Centrali KRUS.